Verantwoording
De onderzoeksgegevens op de Leesmonitor hebben betrekking op Nederlandse kinderen en volwassenen. Als er over de grenzen wordt gekeken, dan gebeurt dat als buitenlands onderzoek relevant is voor de Nederlandse situatie, en om de gegevens over Nederland van de nodige context te voorzien.
De genoemde onderzoeken zijn zo actueel mogelijk, omdat: a) de onderzoeksterreinen voortdurend in ontwikkeling zijn, b) recente resultaten eerder onderzoek aanvullen en/of weerleggen en c) een accuraat beeld van de leescultuur staat of valt met de actualiteit.
De onderzoeksgegevens zijn verzameld via websites van onderzoeksinstituten (SCP, CBS, OECD, CITO), universiteiten (persoonlijke pagina’s van onderzoekers), wetenschappelijke tijdschriften (Levende Talen, The Reading Teacher) en andere instanties uit het veld die onderzoek initiëren (Sardes).
Zie voor een volledig overzicht van bronnen de Leesmonitor-pagina op Delicious.
Thema's
De zes thema’s van de Leesmonitor zijn de belangrijkste aandachtsgebieden binnen de leesbevordering en de literatuureducatie, het terrein waarop Stichting Lezen als kennis- en expertisecentrum actief is.
Leesbevordering en literatuureducatie zijn onderdeel van de zogenaamde leesinfrastructuur, met bibliotheken, onderwijsinstellingen en boekhandels als spelers (thema basisgegevens). Leesbevordering en literatuureducatie hebben als doel het leesgedrag (thema’s leestijd en digitalisering) en de houding van mensen tegenover het lezen (thema leesmotivatie) te stimuleren.
Daarbij wordt uitgegaan van een positieve spiraal: mensen met een positieve leesattitude zullen geneigd zijn om meer te lezen, waarvan ze profijt hebben voor zowel hun algemene geletterdheidniveau (thema leesvaardigheid) als voor hun literaire geletterdheidniveau (thema literaire competentie). Dit maakt vervolgens óók weer dat ze lezen leuk en aantrekkelijk vinden (thema leesmotivatie) én meer gaan lezen (thema leestijd).
Stichting Lezen en onderzoek
Stichting Lezen heeft een eigen budget waaruit onderzoek wordt gefinancierd. Het kan daarbij gaan om wetenschappelijk (promotie)onderzoek, actueel veldonderzoek naar de leescultuur, behoefteonderzoek onder intermediairs zoals leerkrachten, en effectmetingen van projecten op het gebied van leesbevordering en literatuureducatie.
Daarnaast publiceert Stichting Lezen, in samenwerking met uitgeverij Eburon, proefschriften van Nederlandse wetenschappers en bundels over wetenschappelijke congressen die relevant zijn voor de leesbevordering en literatuureducatie. Een overzicht van deze publicaties is te vinden op de website.
Tot slot participeert Stichting Lezen zowel financieel als inhoudelijk in het driemaandelijkse Consumentenonderzoek van de Stichting Marktonderzoek Boekenvak. Intomart GfK voert deze metingen uit onder haar internetpanel, het Sectorinstituut Openbare Bibliotheken (SIOB), de CPNB, uitgeverijen en boekhandels zijn partner.
De resultaten van het onderzoek dat Stichting Lezen financiert en uitgeeft worden ook opgenomen op de Leesmonitor. Hetzelfde geldt voor de SMB-metingen.
