Invloed leesattitude
Een positieve leesattitude gaat hand in hand met een hoge leesvaardigheid. Andere factoren die de leesvaardigheid positief beïnvloeden, zijn het lezen van verschillende tekstsoorten en kennis van leesstrategieën.
Een positieve houding tegenover het lezen blijkt in Nederland 17% van de verschillen in de leesvaardigheidscores te kunnen verklaren, tegen 18% internationaal. 15-jarige leerlingen met het meeste plezier in lezen, scoren gemiddeld anderhalf PISA-niveau hoger dan leerlingen met het minste plezier in lezen (Gille, Loijens, Noijons & Zwitser, 2010). Ook uit PIRLS 2006, het leesvaardigheidonderzoek onder 10-jarige leerlingen, komt een positieve samenhang naar voren tussen de leesattitude en de leesvaardigheid (Mullis, O. Martin, Kennedy & Foy, 2007).
Het effect van de leesattitude op de leesvaardigheid verschilt significant tussen de seksen. Meisjes die plezier hebben in lezen, profiteren daarvan volgens PISA sterker voor hun leesprestaties dan jongens die plezier hebben in lezen (Gille, Loijens, Noijons & Zwitser, 2010).
Naast een positieve leesattitude helpt het volgens PISA ook als leerlingen een brede waaier aan teksten lezen, van fictieve verhaalboeken tot kranten en tijdschriften. Een divers aanbod van leesmateriaal verklaart 13% van de verschillen in leesprestaties (Gille, Loijens, Noijons & Zwitser, 2010). Wel heeft het lezen van fictieve verhaalboeken het gunstigste effect op de leesvaardigheid. Dat geldt zowel voor Nederland als internationaal. Nederlandse 15-jarigen hebben echter ook baat bij het lezen van niet-fictieve boeken, tijdschriften en kranten, terwijl dat voor het gemiddelde van de 65 deelnemende landen niet het geval is (OECD, 2011).
Tot slot kiezen leesvaardige leerlingen effectief voor bepaalde strategieën bij het lezen: op het gebied van informatie begrijpen, herinneren, samenvatten en in verband brengen met hun eigen kennis. Voor Nederlandse 15-jarigen kan 20% van het verschil in leesprestaties worden verklaard door het verschil in de mate van bekendheid met deze strategieën (Gille, Loijens, Noijons & Zwitser, 2010).



